Kepek sorunu neredeyse gizemli bir konu.
Şöyle ki, henüz hiç bir araÅŸtırma sonucu kepeÄŸin tam olarak neden kaynaklandığı konusunda tatmin edici deÄŸil. Dolayısıyla bulunmuÅŸ tam bir tedavisi de yok. Yaygınlığı % 90”lar seviyesinde olan bu sorun genellikle 12 yaÅŸ ve üstünde görülmeye baÅŸlıyor.
KepeÄŸin “konak” adı verilen bir türü de bebeklerde görülebiliyor.
Gerçek şu ki, koyu bir giysinin omuzlarında beliren kepeğin görüntüsü çok rahatsız edici ve çirkin.
Konunun detayları ve önerilenler bu sorunu yaşayanlara sınırlı oranda olsa da öneriler getiriyor.
Bir kişinin tüm vücut yüzeyi devamlı olarak ölü hücrelerini atar. Cilt her yirmi dört günde bir yüzeyini yeniler. Kepek, kafa derisindeki ölü deri hücrelerin anormal oranlarda kuruyarak atılması durumudur. Bu durum kaşındırıcı, sıkıntı verici ve çoğunlukla dönemseldir. Yaz aylarında azalır, kış aylarında azar.
Normal bir saç derisinde ölü cilt hücrelerinin atılması ve yenilerinin oluşması süreci normal ve orantılıdır. Kepek sorunu olan bir kişide ise bu oran bozulur, çoğunlukla dökülen hücrelerin tamamı ölmemiştir. Asıl ortaya çıkarılamayan da bu durumun nedenidir.
Kepek probleminin iki ana nedeni vardır:
İçsel nedenler:
Hormonal dengesizlikler
Sağlık sorunları
Fazla terleme
Yetersiz temizlik/hijyen
Alerjik hassasiyetler
Yorgunluk
Duygusal stres
Fazla oranda şeker, yağ, nişasta tüketimi
Dengesiz/yanlış beslenme
Dışsal nedenler:
Abartılı saç spreyi, saç jölesi veya saç jeli kullanmak
Saç boya maddelerinin yanlış kullanımı
Elektrikli bigudilerinin yanlış kullanımı
Soğuk hava ve kuru mekan sıcaklıkları
Sıkı şapka veya eşarplar
Saçın seyrek yıkanması veya iyi durulanmaması
Stres, panik, tansiyon
Kepek problemi genellikle kafa derisinin kuruluğu olarak bilinmesine rağmen bu problemi yaşayanların çoğu yağlı deriye sahiptir. Bu arada genel kanını aksine seyreden diğer bir husus da kepeğin kellikle hiç bir bilinen bağının olmamasıdır.
Kepek probleminin en yaygın tedavisi aşağıdaki maddeleri içeren şampuanlardır:
Kömür-katran
Pyrithione-çinko
Salisilik asit
Selenyum sülfit
Kükürt
Kepek doğal bir süreç olduğundan ortadan kaldırılamaz; ancak kontrol edilebilir. Yoğun problem yaşanmayan durumlarda kepeği düzenli kullanılan kepek şampuanıyla kontrol altında tutmak mümkündür. Bu mümkün olmadığı taktirde doktor tavsiyesiyle
alınabilecek ilaçlı şampuanlar kullanılabilir.
Her iki durumda da şampuan sonrası saçın çok iyi durulanması gerekir. Saç yıkama sıklığının yani hijyenin kepek ile doğrudan ilişkisi olduğundan sık ve iyi yıkanmanın önemi unutulmamalıdır.
Kepek problemi olan kişide saç derisi dışında kaş, şakak, alın gibi bölgelerde kızarıklıkla birlikte oluşan kepeğimsi döküntüler varsa, bu kişinin kepekten ayrı bir problemi olabileceğinden doktora başvurması doğru olur.
Kepek probleminin ortadan kaldırılması mümkün olmasa da bazı önlemlerle kontrol altına alınması mümkün:
Beslenme: Beslenmenin kepek üzerinde büyük etkisi var. Kepeğin oluşmasına imkan sağlayacak yararsız karbonhidrat ve yağ asitlerine karşı bol B vitamini tüketin.
Şampuan: Piyasada bulunan iyi kepek şampuanlarından kullanın. Saçınızı sık yıkayarak iyi durulayın.
Alternatif uygulamalar: Kafa derisinin pH değerlerini dengelemesi açısından yıkanırken iki şampuan arası elma sirkesi kullanımı faydalı sonuçlar vermiştir.
Sarımsak ve kekik de kepeğe karşı iki iyi silah sayılır. Bunların tablet veya doğal yollarla tüketimi kepek probleminde yardımcı olacaktır.
Soğanlar yüksek oranda kükürt içerir. Ara sıra bir soğanın ezilerek kafa derisine masajla sürülmesi etkili olabilir. Haftada bir de saçınızı mutlaka kükürtlü bir şampuanla yıkamalısınız.
Alternatif tedaviler: Kepeğin bazı homeopatik tedaviye, akupunktura, bazı özel masajlara cevap verdiği de kanıtlanmıştır.
Kepeğe karşı etkin bir silah: Isırganotu
Başta kanser olmak üzere, kansızlık, böbrek taşı, romatizma, varis gibi birçok hastalığın tedavisinde kullanılan ısırganotu, sorunlu saçların da ilacı. Isırganotu, sağlığımız üzerindeki yararlarının yanı sıra; ergenlik sivilcelerini yok ediyor, saçları canlandırıyor dökülmesini önlüyor, sıkılaştırıyor ve kepeği gideriyor.
1- Yarım litre taze kaynatılmış su içine, 5 po şet ısırganotu çayını ilave edin. Kabın ağzını kapatın ve 5-10 dakika demlendirip, soğutun. Elde ettiğiniz bu infüzyonu saçlarınızı yıkayıp duruladıktan sonra durulama suyu olarak kullanın. Saç diplerine yapacağınız masaj, zaman içinde saç kaybını önler, saçları güçlendirir ve kepek oluşumuna engel olur. Ayrıca bu infüzyonu tonik olarak kullandığınızda cildiniz de sıkılaşır.
2- 100 gram dulavrat otu kökü, 100 gram ısırganotu kökü ve 60 gram simsir ağacı yaprağını iki litre sirke içine bırakın. Bitkileri sekiz gün sıcak bir yerde dinlendirdikten sonra süzün. Elde edeceğiniz sıvıyla kafa derisine masaj yapın. Düzenli olarak yapacağınız masaj sayesinde saçlarınız kısa zamanda eski gücüne kavuşacak.
3- Kepeğe karşı 2 bardak dolusu kaynar derecedeki suya 1 tatlı kaşığı dolusu ince kıyılmış hindiba çiçeği(sarı saçlara), veya bir tatlı kaşığı dolusu ince kıyılmış ısırganotu yaprağı(kumraldan esmere kadar) ekleyin ve soğuyana kadar demlenmeye bırakın. Sonra süzün ve saçlarınızı durulanırken, kafa derisine de hafif masaj yapın.
4- Kafa derisi kaşıntısına karşı ¼ litre elma sirkesi kaynama derecesine kadar ısıtın (ama kaynatmayın) ve içine 1 avuç dolusu ısırganotu yaprağı ekleyin. 15 dakika demlendikten sonra süzün, saçlarınızı bu suyla durulayın ve kafa derisine masaj yapılır.
Her iki kişiden birinde şu veya bu düzeyde kepek sorunu var. Kepek sadece görüntüsü nedeniyle rahatsızlık yaratmıyor. Kuruluk ve kaşıntı da keyif kaçırıyor.
Procter & Gamble Laboratuvarları AraÅŸtırma Direktörü Steve Shiel, kepeÄŸe karşı etkili Head & Shoulders ÅŸ ampuanının Türkiye”de piyasaya çıkışı nedeniyle Ä°stanbul”daydı. Shiel”in verdiÄŸi bilgiye göre, P&G Beauty”deki araÅŸtırmacılar genoma dayalı yöntemler kullanarak kepeÄŸe yol açan suçluyu yakaladı: Mantar. AraÅŸtırmalarla mantarın etki mekanizması iyice anlaşıldı ve saçlı deride aşırı soyulmaya yol açan döngü belgelendi.
Bu yeni bilgi, tıptaki adı seboreik dermatit olan kepeÄŸe karşı geliÅŸtirilen silahların daha hedefe yönelik olmasına imkan verdi. Shiel, “Kepeklenmenin sonucu olan kuruluk, kaşıntı ve pullanmanın tek nedeni var: Mantar. Mantar, saç derisini yaÄŸlı tutan sebumla besleniyor. Sebumu yiyen mantar, dışkılıyor. Ä°ÅŸte bu dışkı yüzünden bazı insanlar rahatsız oluyor. Mantar, iritasyona yol açıyor. Saç derisi kaşınıyor, pul puldökülmeye baÅŸlıyor. Mantarı saç derisinden yok etmeyi baÅŸarırsak dışkılamasının önüne geçebiliriz” diyor.
2 bardak dolusu kaynar derecedeki suya 1 tatlı kaşığı dolusu ince kıyılmış hind iba çiçeği(sarı saçlara), veya bir tatlı kaşığı dolusu ince kıyılmış ısırganotu yaprağı(kumraldan esmere kadar) eklenir ve soğuyana kadar demlenmeye bırakılır.
Sonra süzülür, saçlar durulanırken, kafa derisine de hafif masaj yapılır.
“KepeÄŸe karşı her yolu denedim, ama baÅŸarılı olamadım” diyorsanız üzülmeyin. Çünkü kepeÄŸin çaresi bulundu. Ä°ÅŸte çaresi….
Başta kanser olmak üzere, kansızlık, böbrek taşı, romatizma, varis gibi birçok hastalığın tedavisinde kullanılan ısırganotu, sorunlu saçların da ilacı. Isırganotu, sağlığımız üzerindeki yararlarının yanı sıra; ergenlik sivilcelerini yok ediyor, saçları canlandırıyor dökülmesini önlüyor, sıkılaştırıyor ve kepeği gideriyor.
1- Yarım litre taze kaynatılmış su içine, 5 poşet ısırganotu çayını ilave edin. Kabın ağzını kapatın ve 5-10 dakika demlendirip, soğutun. Elde ettiğiniz bu infüzyonu saçlarınızı yıkayıp duruladıktan sonra durulama suyu olarak kullanın. Saç diplerine yapacağınız masaj, zaman içinde saç kaybını önler, saçları güçlendirir ve kepek oluşumuna engel olur. Ayrıca bu infüzyonu tonik olarak kullandığınızda cildiniz de sıkılaşır.
2- 100 gram dulavrat otu kökü, 100 gram ısırganotu kökü ve 60 gram simsir ağacı yaprağını iki litre sirke içine bırakın. Bitkileri sekiz gün sıcak bir yerde dinlendirdikten sonra süzün. Elde edeceğiniz sıvıyla kafa derisine masaj yapın. Düzenli olarak yapacağınız masaj sayesinde saçlarınız kısa zamanda eski gücüne kavuşacak.
3- Kepeğe karşı 2 bardak dolusu kaynar derecedeki suya 1 tatlı kaşığı dolusu ince kıyılmış hindiba çiçeği(sarı saçlara), veya bir tatlı kaşığı dolusu ince kıyılmış ısırganotu yaprağı(kumraldan esmere kadar) ekleyin ve soğuyana kadar demlenmeye bırakın. Sonra süzün ve saçlarınızı durulanırken, kafa derisine de hafif masaj yapın.
4. Kafa derisi kaşıntısına karşı ¼ litre elma sirkesi kaynama derecesine kadar ısıtın (ama kaynatmayın) ve içine 1 avuç dolusu ısırganotu yaprağı ekleyin. 15 dakika demlendikten sonra süzün, saçlarınızı bu suyla durulayın ve kafa derisine masaj yapılır.